Dit JEPzine gaat over veerkracht. In drie verhalen lees je hoe jongeren beter leren omgaan met problemen en negatieve invloeden als ze veerkrachtiger zijn. Als professional wil je graag de veerkracht van jongeren vergroten, zodat ze zich positief kunnen ontwikkelen. Daarom vind je in dit magazine naast wetenschappelijke inzichten ervarings- en praktijkververhalen. Die laten zien hoe je samen met de jongeren, mensen in hun omgeving en netwerkpartners jongeren veerkrachtiger maakt. 

De Expertise-unit Sociale Stabiliteit (ESS) van het ministerie van SZW, waarvan Platform JEP deel uitmaakt, ondersteunt professionals bij het bevorderen van veerkracht onder jongeren. De afgelopen tijd heeft de ESS verschillende van de eigen projecten op het gebied van veerkracht onder de loep genomen. Een van de geleerde lessen is het belang van het opbouwen van een vertrouwensband met je doelgroep. 

Swaan van Iterson van de ESS: ‘Dat klinkt misschien als een open deur, maar het blijkt een uiterst belangrijke voorwaarde om te werken aan veerkracht in de praktijk. Bij projecten over veerkracht gaat het vaak over hoe je met uitdagende situaties kunt omgaan. Hoe reageer je op een moeilijke situatie? Wat leer je ervan en hoe kan deze ervaring je verder helpen om je weg te vinden in de samenleving en bij je eigen ontwikkeling en groei? Om dit gesprek te kunnen voeren, is het heel erg belangrijk dat iedereen zich veilig voelt. Tijdens een van onze trainingen gaan de trainers bijvoorbeeld fysiek naast de deelnemers staan en delen ook hun eigen ervaringen. Zo ontstaat er een veilige en gelijkwaardige setting om te werken aan veerkracht.’

Kennis laten landen
Kennis hebben over beschermende factoren of over voorwaarden voor veerkracht is één ding, maar hoe zorg je dat die kennis blijvend in een organisatie landt? Dat ze ermee aan de slag blijven gaan? Volgens afdelingshoofd Maarten van Boekel van de ESS is het belangrijk dat professionals in de samenwerking nieuwsgierig zijn naar elkaar, wat ze willen bereiken en wat ze voor elkaar kunnen betekenen. ‘En waar het om de verbinding met jongeren gaat, is het verplaatsen in de ander en naast de ander gaan staan belangrijk. Soms is het goed om aan te geven dat je persoonlijk nauwelijks ervaring hebt, zoals op het gebied van discriminatie, en dat jij je niet altijd kunt voorstellen wat anderen ervaren. Maar je kunt er wel rekening mee houden. Op het moment dat je dat aangeeft, schep je vertrouwen en open je de deur naar de ander.’

Praktijkverhalen
Deze elementen zie je ook in de praktijkverhalen en het interview met de experts terug. Zo helpt stichting FORMAAT jongeren in Rotterdam Crooswijk met theater hun creativiteit terug te vinden, waardoor niet alleen zijzelf, maar de hele wijk veerkrachtig wordt. En dat werkt, blijkt uit de reactie van de negentienjarige Yassine in het praktijkverhaal over de stichting. ‘Het is lastig als je het gevoel hebt dat je alleen met een probleem zit. Maar als je ziet dat meer mensen hetzelfde ervaren, kun je daarvan leren.’ 

Achtergrond

Maarten van Boekel is sinds 1 januari 2021 afdelingshoofd van de ESS bij de directie Samenleving & Integratie van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Hij was vijf jaar teamchef Afdeling Vreemdelingenpolitie Identiteit en Mensenhandel van de Politie in Rotterdam. Hiervoor was hij MT-lid/procesregisseur Zorg – en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond. Van Boekel studeerde Bestuurskunde aan de Universiteit Twente.

Swaan van Iterson werkt sinds 2017 als adviseur bij Team Kennisontwikkeling bij de ESS. Hiervoor werkte zij aan educatieve projecten voor jongeren bij de afdeling Buitenland van de Anne Frank Stichting. Ze studeerde conflictstudies aan de Universiteit van Amsterdam en deed onderzoek naar de identificatie van jongeren met extreemrechts in Oost-Europa.